สารบัญ
Funding Rate คืออัตราที่ใช้คำนวณเงินซึ่งผู้ถือสถานะ Long และ Short จ่ายให้อีกฝ่ายในสัญญา Perpetual หรือสัญญาฟิวเจอร์สแบบไม่มีวันหมดอายุ อัตรานี้แสดงเป็นเปอร์เซ็นต์ ส่วนเงินที่จ่ายหรือได้รับจริงเรียกว่า Funding Payment หรือ Funding Fee ทั้งสองอย่างจึงต้องอ่านแยกกัน
ตามกลไกที่อธิบายใน CoinMarketCap ภาษาไทย หากอัตราเป็นบวก ฝั่ง Long เป็นผู้จ่ายให้ฝั่ง Short หากเป็นลบ ฝั่ง Short เป็นผู้จ่ายให้ฝั่ง Long คำว่า “บวก” จึงไม่ได้แปลว่าทุกคนได้รับเงิน และเงินที่ได้รับก็ยังไม่ใช่กำไรสุทธิของสถานะนั้น
ทำไมสัญญา Perpetual จึงมี Funding
สัญญาฟิวเจอร์สทั่วไปมีวันหมดอายุ แต่ Perpetual ไม่มีวันหมดอายุที่กำหนดไว้ Funding เป็นกลไกหนึ่งที่ช่วยให้ราคาของสัญญาเชื่อมโยงกับราคาตลาดสปอต โดยสร้างต้นทุนหรือรายรับให้ผู้ถือสถานะแต่ละฝั่ง ไม่ได้หมายความว่าราคาทั้งสองตลาดต้องเท่ากันตลอดเวลา คำอธิบายกลไกจาก CoinMarketCap
การอ่านตัวเลขจึงต้องรู้ทั้งทิศทางการจ่าย ฐานคำนวณ และช่วงเวลา อัตรา 0.02% เพียงอย่างเดียวยังบอกจำนวนเงินไม่ได้
Funding Rate ต่างจากค่าธรรมเนียมและดอกเบี้ยอย่างไร
คำว่า “ค่าธรรมเนียม Funding” อาจทำให้เข้าใจว่าเป็นค่าบริการซื้อขายอีกประเภทหนึ่ง แต่รายการเหล่านี้มีความหมายต่างกัน
- Funding Rate: ตัวเลขเปอร์เซ็นต์ที่ใช้ในรอบการคำนวณหนึ่งรอบ
- เงิน Funding ที่จ่ายหรือได้รับ: จำนวนเงินที่เกิดจากการนำอัตรามาคำนวณตามกติกาของสัญญา
- ค่าธรรมเนียมการซื้อขาย: ค่าใช้จ่ายที่เกี่ยวกับการจับคู่และดำเนินการซื้อขาย
- ดอกเบี้ยมาร์จิ้น: ดอกเบี้ยที่เกี่ยวกับเงินหรือสินทรัพย์ที่ยืมมา
ในกลไกที่แหล่งข้อมูลอธิบาย เงิน Funding ถูกโอนระหว่างผู้ถือสถานะคนละฝั่ง ส่วนค่าธรรมเนียมซื้อขายและดอกเบี้ยเงินยืมเป็นคนละรายการ จึงไม่ควรรวมทุกอย่างไว้ใต้คำว่า Funding CoinMarketCap: ความต่างระหว่าง Funding ดอกเบี้ยมาร์จิ้น และค่าธรรมเนียมซื้อขาย
ตัวอย่างคำนวณ: 15,000 × 0.02% = 3 หน่วย
สมมติให้มีสัญญาแบบ Linear ซึ่งคิดมูลค่าสถานะและชำระ Funding ในหน่วยเงินเดียวกัน ตัวเลขทั้งหมดต่อไปนี้สร้างขึ้นเพื่ออธิบายวิธีคิด ไม่ใช่อัตราตลาดหรือเงื่อนไขของผลิตภัณฑ์จริง
- รอบ Funding ที่กำลังพิจารณาคือ 00:00–04:00 UTC ของวันสมมติหนึ่งวัน
- สัญญาสมมตินี้ชำระ Funding ของรอบดังกล่าวเมื่อเวลา 04:00 UTC
- สถานะในตัวอย่างเข้าเงื่อนไขรับหรือจ่ายเงิน ณ เวลานั้น
- มูลค่าสถานะที่ใช้คำนวณเท่ากับ 15,000 หน่วยเงิน
- อัตราสุดท้ายของรอบนี้เท่ากับ +0.02%
สำหรับตัวอย่าง Linear นี้ ใช้หลักการเงิน Funding เท่ากับมูลค่าสถานะคูณอัตรา ซึ่งตรงกับรูปแบบที่ เอกสารคำนวณ Funding ของ Bybit อธิบายสำหรับสัญญา Linear ของตน
ก่อนคูณต้องแปลงเปอร์เซ็นต์ให้ถูกต้อง:
0.02% = 0.02 ÷ 100 = 0.0002
15,000 × 0.0002 = 3 หน่วยเงิน
เนื่องจากอัตราเป็นบวก ผู้ถือ Long ขนาดนี้จ่าย 3 หน่วย ส่วนผู้ถือ Short ที่มีมูลค่าสถานะเท่ากันได้รับ 3 หน่วย หากเขียนเป็นกระแสเงินของแต่ละฝั่ง Long คือ −3 และ Short คือ +3 เครื่องหมายนี้ใช้แสดงเงินเข้าออกในตัวอย่าง ไม่ได้ยืนยันว่าหน้าประวัติรายการของทุกแพลตฟอร์มจะใช้เครื่องหมายเหมือนกัน
หากเปลี่ยนอัตราเป็น −0.02% โดยคงมูลค่าสถานะและเงื่อนไขอื่นไว้ จำนวนเงินยังเท่ากับ 3 หน่วย แต่ผู้จ่ายสลับเป็นฝั่ง Short และผู้รับเป็นฝั่ง Long
ผลลัพธ์นี้ใช้กับรอบสมมติเพียงรอบเดียว ไม่ใช่ยอดรายวัน และไม่ควรนำไปคูณจำนวนรอบต่อไปโดยถือว่าอัตราหรือมูลค่าสถานะจะคงเดิม
ทำไมจึงไม่ใช้เงินมาร์จิ้นคูณอัตรา
มูลค่าสถานะกับเงินมาร์จิ้นที่วางเป็นหลักประกันเป็นคนละจำนวน สมมติว่าหลักประกันของสถานะข้างต้นมี 1,500 หน่วย ฐานคำนวณในตัวอย่างก็ยังเป็นมูลค่าสถานะ 15,000 หน่วย ไม่ใช่ 1,500 หน่วย
การคิด 1,500 × 0.02% จะได้ 0.30 หน่วย ซึ่งไม่ใช่ยอด Funding ของตัวอย่างนี้ ส่วนเงิน 3 หน่วยที่คำนวณได้คิดเป็น 0.2% ของหลักประกันสมมติ การเปรียบเทียบครั้งหลังเพียงเปลี่ยนฐานของเปอร์เซ็นต์ ไม่ได้เปลี่ยนอัตรา Funding จาก 0.02% เป็น 0.2%
ทั้งนี้ วิธีหามูลค่าสถานะต้องดูชนิดสัญญา เอกสารของ Bybit แยกสูตรของสัญญา Linear และ Inverse ไว้ต่างกัน จึงไม่ควรนำสูตรหรือหน่วยเงินของตัวอย่างนี้ไปใช้กับทุกสัญญาโดยอัตโนมัติ Bybit: สูตรแยกตามประเภทสัญญา
อัตรา Funding มาจากไหน และเปลี่ยนได้หรือไม่
อัตราไม่ได้เป็นตัวเลขคงที่ตลอดอายุสถานะ ตัวอย่างเช่น วิธีคำนวณของ Bybit ใช้องค์ประกอบดอกเบี้ยและดัชนีพรีเมียมเฉลี่ย โดยมีข้อจำกัดอัตราบนและล่างตามกติกา ตัวเลขที่แสดงก่อนถึงเวลาชำระยังเปลี่ยนได้ จึงต้องแยกระหว่างอัตราที่กำลังคำนวณกับอัตราสุดท้ายของรอบที่ชำระแล้ว Bybit: องค์ประกอบและการคำนวณ Funding Rate
องค์ประกอบดอกเบี้ยในสูตรอธิบายที่มาของอัตรา Funding ไม่ใช่ยอดดอกเบี้ยเงินยืมที่หักจากบัญชีโดยตรง
Funding คิดทุกแปดชั่วโมงเสมอหรือไม่
ไม่เสมอไป รอบชำระและกติกาแตกต่างกันตามสัญญา เอกสารของ Bybit ระบุว่าคู่ซื้อขายอาจมีช่วงเวลา Funding ต่างกัน และความถี่อาจปรับเปลี่ยนได้ อีกทั้งการรับหรือจ่ายเงินขึ้นอยู่กับการมีสถานะ ณ เวลาที่กำหนดตามเงื่อนไขของแพลตฟอร์ม Bybit: เวลาที่เรียกเก็บ Funding
เมื่อต้องตีความรายการ Funding หนึ่งรายการ ข้อมูลที่ช่วยให้ตรวจสอบความหมายได้ครบคือ:
- ชื่อสัญญาและประเภทของสัญญา
- เวลาชำระ พร้อมเขตเวลาที่ใช้
- อัตราสุดท้ายของรอบนั้น
- มูลค่าสถานะที่ใช้เป็นฐาน และหน่วยเงินที่ชำระ
- ฝั่งของสถานะ รวมถึงรายการเงินเข้าหรือออกจริง
โดยเฉพาะอัตราของรอบถัดไป ไม่ควรนำมาเทียบกับเงินที่จ่ายไปในรอบก่อนแล้วสรุปว่าการคำนวณผิด
ได้รับ Funding แล้ว ทำไมยังขาดทุนได้
Funding เป็นเพียงส่วนหนึ่งของผลลัพธ์ทั้งหมด ลองใช้บัญชีสมมติที่นับเฉพาะสามรายการต่อไปนี้ โดยทุกจำนวนอยู่ในหน่วยเงินเดียวกัน:
- ขาดทุนจากการเปลี่ยนแปลงราคาหลังปิดสถานะ: −45 หน่วย
- ได้รับ Funding: +3 หน่วย
- ค่าธรรมเนียมซื้อขายรวม: −6 หน่วย
ผลรวมของสามรายการคือ −45 + 3 − 6 = −48 หน่วย จึงยังขาดทุน แม้รายการ Funding จะเป็นเงินเข้า ตัวอย่างนี้ไม่รวมต้นทุนอื่นที่อาจมี และไม่ได้อ้างอิงอัตราค่าธรรมเนียมของผู้ให้บริการรายใด
ในทางกลับกัน การจ่าย Funding ก็ไม่เพียงพอที่จะสรุปว่าผลลัพธ์รวมต้องขาดทุน ต้องรวมกำไรหรือขาดทุนจากราคาและค่าใช้จ่ายที่เกี่ยวข้องในช่วงเดียวกันด้วย หากต้องการทำความเข้าใจการแยกผลตอบแทนออกจากความเสี่ยง อ่านต่อได้ที่ พื้นฐานอัตราส่วนความเสี่ยงต่อผลตอบแทน
คำถามที่พบบ่อย
1. Funding Rate คือค่าธรรมเนียมที่จ่ายให้แพลตฟอร์มหรือไม่
ในกลไกที่บทความนี้อธิบาย เงิน Funding เป็นการจ่ายระหว่างผู้ถือ Long กับ Short ส่วนค่าธรรมเนียมซื้อขายเป็นอีกรายการหนึ่ง ชื่อ Funding Fee จึงไม่ได้หมายความว่าเงินนั้นเป็นค่าบริการของแพลตฟอร์มเสมอไป CoinMarketCap: ประเภทของต้นทุน
2. ถ้า Funding Rate เป็นลบ ฝั่งไหนเป็นผู้จ่าย
ฝั่ง Short จ่ายให้ฝั่ง Long ตามทิศทางการจ่ายที่ใช้ในตัวอย่าง เครื่องหมายลบของอัตราไม่ได้แปลว่าทั้งสองฝั่งเสียเงิน และไม่ได้บอกผลกำไรขาดทุนรวมของผู้ถือสถานะ Bybit: ทิศทางการจ่าย Funding
3. ใช้จำนวนเงินมาร์จิ้นคำนวณ Funding ได้เลยหรือไม่
ไม่ได้สำหรับตัวอย่าง Linear ในบทความนี้ ฐานคือมูลค่าสถานะ 15,000 หน่วย จึงได้ 3 หน่วยเมื่อใช้อัตรา 0.02% ส่วนวิธีหามูลค่าสถานะจริงต้องตรงกับข้อกำหนดของสัญญา
4. อัตรา 0.02% หมายถึงต้นทุนต่อวันหรือไม่
ยังสรุปไม่ได้ ต้องรู้ว่าอัตรานั้นอ้างอิงช่วงเวลาใด ในตัวอย่างนี้เป็นอัตราของรอบสมมติสี่ชั่วโมงเพียงรอบเดียว การใช้เป็นอัตรารายวันจะเปลี่ยนความหมายของข้อมูล
5. Funding Rate เท่ากับศูนย์ หมายความว่าไม่มีต้นทุนเลยหรือไม่
ไม่ใช่ ภายใต้สูตรของตัวอย่าง อัตราศูนย์ทำให้ยอด Funding ของรอบนั้นเป็นศูนย์ แต่ไม่ได้ทำให้ค่าธรรมเนียมซื้อขายหรือผลขาดทุนจากราคาหายไป ต้องพิจารณาแต่ละรายการแยกกัน
บทความนี้มีไว้เพื่ออธิบายกลไกและวิธีอ่านตัวเลข ตัวอย่างทั้งหมดเป็นข้อมูลสมมติ ไม่ใช่คำแนะนำในการลงทุนหรือข้อมูล Funding ปัจจุบัน
สำรวจตลาดบน HypaForecast
ลิงก์ด้านล่างนำไปยังหน้าแรกของ HypaForecast และหน้า BTC 5 นาที กับ BTC 15 นาที บทความนี้ไม่ได้ยืนยันความพร้อมให้บริการหรือสิทธิ์ในการใช้งานของคุณ
แหล่งข้อมูลและขอบเขต
HypaForecast เผยแพร่คู่มือความรู้และดำเนินตลาดคาดการณ์ บทความนี้อธิบายการคำนวณ ไม่ได้แนะนำธุรกรรมหรือรับรองสิทธิ์เข้าร่วมของคุณ
แชร์คู่มือนี้