สารบัญ
Volume บอกว่ามีสัญญาซื้อขายสำเร็จกี่สัญญาในช่วงเวลาหนึ่ง ส่วน Open Interest หรือ OI บอกว่ามีสัญญาคงค้างอยู่เท่าไร ณ เวลาที่ระบุ ตัวเลขสองตัวจึงไม่จำเป็นต้องเพิ่มเท่ากัน ในตัวอย่างสมมติของบทความนี้ มีการซื้อขายรวม 20 สัญญา แต่ OI เพิ่มจาก 100 เป็น 106 สัญญา หรือเพิ่มสุทธิเพียง 6 สัญญา
จุดสำคัญคือดูการกระทำของทั้งผู้ซื้อและผู้ขาย การซื้อขายครั้งหนึ่งอาจสร้างสถานะใหม่ ปิดสถานะเดิม หรือเปลี่ยนผู้ถือสถานะ โดยแต่ละกรณีส่งผลต่อ OI ต่างกัน แต่ยังนับเป็น Volume ตามจำนวนที่จับคู่สำเร็จ
Volume นับในช่วงเวลา ส่วน OI นับ ณ เวลาหนึ่ง
ปริมาณการซื้อขาย (Volume) คือจำนวนสัญญาที่ซื้อขายในช่วงเวลาที่กำหนด ส่วน จำนวนสัญญาคงค้าง (Open Interest หรือ OI) คือจำนวนสัญญาที่เปิดไว้และยังไม่ถูกปิดด้วยสถานะหักล้างหรือสิ้นสุดด้วยการส่งมอบ ตามขอบเขตของสัญญาที่นับ
คำอธิบายของ TFEX ยก Volume เป็นจำนวนสัญญาล่วงหน้าที่จับคู่กันระหว่างวัน และ OI เป็นจำนวนสัญญาที่เปิดสถานะค้างอยู่ ขณะที่ คำอธิบายคอลัมน์ข้อมูลของ CME Group ระบุ Volume ของวันที่เลือก และแยกคอลัมน์การเปลี่ยนแปลง OI จากวันก่อนหน้าไว้ต่างหาก ตัวอย่างเหล่านี้ช่วยอธิบายความต่างของตัวเลข ไม่ได้หมายความว่าทุกตลาดหรือทุกหน้าจอใช้รอบรายงานเดียวกัน
ดังนั้น “ซื้อขายไปเท่าไร” “ยังค้างอยู่เท่าไร” และ “เพิ่มหรือลดจากเดิมเท่าไร” เป็นคำถามคนละข้อ ต้องรู้ช่วงเวลาและจุดเวลาของแต่ละตัวเลขก่อนนำมาเปรียบเทียบ
นับสัญญาที่จับคู่แล้วครั้งเดียว
ทุกสัญญาที่จับคู่มีผู้ซื้อและผู้ขาย แต่ไม่ได้ทำให้หนึ่งสัญญากลายเป็นสองสัญญา CME อธิบายว่าในการนับ OI ให้นับเพียงด้านเดียวของสัญญา จะนับด้าน Long หรือด้าน Short ก็ได้ แต่ไม่นำทั้งสองด้านมาบวกซ้ำ
การซื้อไม่ได้แปลว่าเปิด Long เสมอไป ผู้ซื้ออาจกำลังซื้อเพื่อปิด Short เดิม ส่วนผู้ขายอาจเปิด Short ใหม่ หรือขายเพื่อปิด Long ที่ถืออยู่ก็ได้ คำว่า “ซื้อ” หรือ “ขาย” เพียงอย่างเดียวจึงยังไม่บอกว่า OI จะเปลี่ยนอย่างไร
หากทั้งสองฝ่ายเปิดสถานะ จะมีสัญญาคงค้างเพิ่มขึ้น หากทั้งสองฝ่ายปิดสถานะ สัญญาคงค้างจะลดลง แต่ถ้าฝ่ายหนึ่งเปิดและอีกฝ่ายปิด จำนวนสัญญาคงค้างจะเท่าเดิม ทั้งสามกรณียังเพิ่ม Volume ตามจำนวนสัญญาที่ซื้อขายสำเร็จ โดยนับแต่ละสัญญาครั้งเดียว
ตามตัวอย่าง 20 สัญญาซื้อขาย กับ OI ที่เพิ่มเป็น 106
สมมติให้ช่วงเวลาหนึ่งเริ่มด้วย OI 100 สัญญา และเริ่มนับ Volume ของช่วงนี้จากศูนย์ ทุกแถวใช้สัญญาฟิวเจอร์สข้อกำหนดเดียวกันและหน่วยนับเดียวกัน ตัวเลขทั้งหมดสร้างขึ้นเพื่ออธิบายการนับ ไม่ใช่ข้อมูลตลาดจริง และไม่รวมการปรับยอดจากกระบวนการชำระบัญชีหรือรายละเอียดการรายงานอื่น
| การกระทำของผู้ซื้อและผู้ขาย | Volume ที่เพิ่ม | Volume สะสม | OI เปลี่ยน | OI หลังรายการ |
|---|---|---|---|---|
| ผู้ซื้อเปิด Long / ผู้ขายเปิด Short จำนวน 10 สัญญา | 10 | 10 | +10 | 110 |
| ผู้ซื้อปิด Short / ผู้ขายปิด Long จำนวน 4 สัญญา | 4 | 14 | −4 | 106 |
| ผู้ซื้อเปิด Long / ผู้ขายปิด Long จำนวน 6 สัญญา | 6 | 20 | 0 | 106 |
รายการแรก ทั้งผู้ซื้อและผู้ขายเปิดสถานะใหม่ 10 สัญญา จึงเพิ่มทั้ง Volume และ OI อย่างละ 10 รายการที่สอง ผู้ซื้อซื้อเพื่อปิด Short เดิม ส่วนผู้ขายขายเพื่อปิด Long เดิม 4 สัญญา Volume ยังเพิ่มอีก 4 แต่ OI ลดลง 4
รายการที่สาม ผู้ซื้อเปิด Long ใหม่ ขณะที่ผู้ขายปิด Long เดิม 6 สัญญา มีการเปลี่ยนผู้ถือฝั่ง Long โดยจำนวนสัญญาคงค้างไม่เพิ่มหรือลด จึงเพิ่ม Volume อีก 6 แต่ไม่เปลี่ยน OI
เมื่อจบช่วงนี้ Volume = 10 + 4 + 6 = 20 สัญญา ส่วน OI ปลายช่วง = 100 + 10 − 4 + 0 = 106 สัญญา การเปลี่ยนแปลงสุทธิของ OI จึงเท่ากับ 106 − 100 = +6 สัญญา ไม่ใช่ 20 สัญญา
| ตัวเลข | ช่วงเวลาหรือจุดเวลาที่อ้างถึง | ผลจากตัวอย่าง |
|---|---|---|
| Volume | รวมการซื้อขายตลอดช่วง | 20 สัญญา |
| OI ปลายช่วง | จำนวนคงค้าง ณ ปลายช่วง | 106 สัญญา |
| การเปลี่ยนแปลง OI | OI ปลายช่วงลบ OI ต้นช่วง | +6 สัญญา |
Volume ไม่ได้หักรายการเปิดกับรายการปิดให้เหลือเฉพาะส่วนต่าง ส่วนการเปลี่ยนแปลง OI เป็นส่วนต่างของจำนวนคงค้างสองจุดเวลา จึงนำมาใช้แทนกันไม่ได้
ตรวจหน่วย สัญญา และเวลารายงานให้ตรงกัน
ก่อนเทียบตัวเลข ให้ตรวจว่ารายงานนับสัญญาใด รวมเดือนส่งมอบหรือรวมตลาดใดบ้าง และใช้หน่วยอะไร อภิธานศัพท์ CFTC อธิบาย OI ภายใต้เดือนส่งมอบหรือตลาดที่ระบุ และระบุว่า Volume มักรายงานเป็นจำนวนสัญญา แต่สินค้าบางประเภทอาจรายงานเป็นหน่วยสินค้าจริง
จำนวนสัญญา มูลค่าเงิน และปริมาณสินทรัพย์อ้างอิงจึงไม่ใช่หน่วยเดียวกัน หากหน้าจอแสดง Volume เป็นมูลค่าเงิน ต้องอ่านนิยามของหน้านั้น ไม่ยกไปเทียบกับ OI ที่เป็นจำนวนสัญญาโดยตรง
ช่วงเวลาก็ต้องตรงกันด้วย ตัวเลข Volume ของหนึ่งช่วงกับ OI ณ คนละเวลายังไม่เพียงพอที่จะอธิบายสิ่งที่เกิดขึ้นระหว่างนั้น หากต้องการหาการเปลี่ยนแปลง OI ต้องมี OI ต้นช่วงและปลายช่วงของขอบเขตเดียวกัน
ตัวเลขนี้ยังสรุปอะไรไม่ได้
จำนวนสัญญาคงค้างไม่ใช่จำนวนคน ผู้ถือหนึ่งรายอาจมีหลายสัญญา และทั้ง Long กับ Short เป็นคนละด้านของสัญญาที่นับครั้งเดียว การเพิ่มขึ้นของ OI จึงไม่ใช่หลักฐานว่ามี “ผู้ซื้อมากกว่าผู้ขาย”
| สิ่งที่เห็น | สิ่งที่บอกได้เมื่อขอบเขตตรงกัน | สิ่งที่ยังสรุปไม่ได้ |
|---|---|---|
| OI เพิ่มจาก 100 เป็น 106 | มีสัญญาคงค้างเพิ่มสุทธิ 6 สัญญา | จำนวนคนหรือจำนวนเงินที่ไหลเข้าตลาด |
| Volume เท่ากับ 20 | ซื้อขายสำเร็จรวม 20 สัญญาในช่วงนั้น | จำนวนที่พร้อมให้คุณซื้อขาย ณ ตอนนี้ |
| OI หรือ Volume สูง | ต้องอ่านหน่วย ขอบเขต และเวลาของตัวเลขนั้น | ทิศทางราคา หรือการจับคู่คำสั่งของคุณสำเร็จ |
OI ไม่ได้ระบุมูลค่าเงินที่ไหลเข้าออกโดยตรง และ Volume ที่เกิดขึ้นแล้วไม่ใช่ความลึกของสมุดคำสั่งในปัจจุบัน ตัวเลขเหล่านี้เพียงอย่างเดียวจึงไม่รับประกันว่าจะซื้อขายได้ครบจำนวนในราคาที่ต้องการ หรือราคาจะเคลื่อนไปทางใด
คำถามที่พบบ่อย
Volume กับ Open Interest ต่างกันอย่างไร?
Volume รวมจำนวนสัญญาที่ซื้อขายสำเร็จในช่วงเวลาหนึ่ง ส่วน OI นับสัญญาที่ยังคงค้าง ณ เวลาที่ระบุ เช่น ในตัวอย่างนี้ Volume ของช่วงเท่ากับ 20 สัญญา แต่ OI ปลายช่วงเท่ากับ 106 สัญญา ตัวเลขแรกบอกกิจกรรมระหว่างช่วง ส่วนตัวเลขหลังบอกจำนวนที่เหลืออยู่
ต้องนับสถานะ Long และ Short รวมกันหรือไม่?
ไม่รวมซ้ำ สัญญาหนึ่งมีทั้งผู้ซื้อและผู้ขาย แต่การนับ OI ใช้เพียงด้านเดียวของสัญญา จะนับ Long หรือ Short ก็ได้ สัญญาคงค้าง 106 สัญญาในตัวอย่างจึงไม่กลายเป็น 212 สัญญาเพราะนำสองด้านมาบวกกัน
ทำไม Volume เพิ่ม แต่ OI ไม่เปลี่ยน?
เมื่อฝ่ายหนึ่งเปิดสถานะและอีกฝ่ายปิดสถานะ จำนวนสัญญาคงค้างอาจเท่าเดิม เช่น ผู้ซื้อเปิด Long และผู้ขายปิด Long จำนวน 6 สัญญาในแถวสุดท้าย Volume เพิ่ม 6 แต่ OI ยังคงเท่ากับ 106 สัญญา
ทำไม OI เพิ่ม 6 สัญญา แต่ Volume เท่ากับ 20 สัญญา?
Volume รวมการซื้อขายทั้งสามรายการเป็น 10 + 4 + 6 = 20 สัญญา ส่วน OI เปลี่ยนจากการเปิดและปิดสถานะเป็น +10 − 4 + 0 = +6 สัญญา จำนวนที่ซื้อขายทั้งหมดกับการเปลี่ยนแปลงสุทธิของจำนวนคงค้างจึงไม่ใช่ค่าเดียวกัน
OI สูงบอกทิศทางราคาหรือรับประกันว่าจะจับคู่ได้หรือไม่?
ไม่ได้จากตัวเลขนี้เพียงอย่างเดียว ทุกสัญญามีสองด้าน และ OI ไม่ใช่จำนวนคำสั่งที่รอพร้อมจับคู่ ณ ราคาหนึ่ง ต้องแยกการนับสัญญาคงค้างออกจากราคา สมุดคำสั่ง และเงื่อนไขการจับคู่จริง
สำรวจ HypaForecast
ลิงก์เหล่านี้เป็นทางไปยังรายการตลาด และหน้า BTC รอบ 5 นาที กับ 15 นาที เพื่ออ่านคำถามและรายละเอียดของแต่ละตลาด
แหล่งข้อมูลและขอบเขต
บทความใช้คำอธิบายนิยาม Volume และ OI จาก TFEX และ CME Group ที่อ่านเมื่อ 21 ตุลาคม 2026 ร่วมกับข้อความนิยาม Offset, Open Interest และ Volume บางส่วนจากอภิธานศัพท์ CFTC ที่อ่านไว้เมื่อ 19 ตุลาคม 2026 ไม่ได้อ่านอภิธานศัพท์ CFTC ทั้งเล่ม วันที่อ่านข้อมูลไม่ใช่วันที่เผยแพร่แหล่งข้อมูล
- TFEX: Volume และ OI บอกอะไรกว่าที่คิด — บทความวันที่ 30 เมษายน 2564 ใช้เฉพาะนิยามพื้นฐาน ไม่ใช้ข้อเสนอการวิเคราะห์หรือกลยุทธ์จากส่วนที่แบ่งกลุ่ม Volume และ OI
- CME Group: About Volume — ใช้นิยามคอลัมน์ Volume, Open Interest และ Change รวมถึงการนับสัญญาเพียงด้านเดียว ขอบเขตคอลัมน์เป็นของ CME ไม่ใช่กติกากลางของทุกแพลตฟอร์ม
- CFTC: Futures Glossary — ใช้ข้อความนิยามที่ระบุข้างต้น เพื่อแยกการปิดสถานะ จำนวนคงค้าง และจำนวนที่ซื้อขายในช่วงเวลา
ตารางทั้งสามเป็นตัวอย่างและคำอธิบายที่จัดทำสำหรับบทความนี้ การไล่รายการเปิดและปิดสถานะเป็นการสาธิตจากนิยาม ไม่ใช่ข้อมูลซื้อขายจริงหรือการจำลองสูตรรายงานของตลาดใด ไม่มีการใช้ราคาสด จำนวนเงินไหลเข้าออก หรือผลทดสอบกลยุทธ์
HypaForecast เผยแพร่คู่มือความรู้และดำเนินตลาดคาดการณ์ บทความนี้อธิบายการนับสัญญาฟิวเจอร์ส ไม่ได้ยืนยันว่า HypaForecast มีผลิตภัณฑ์ฟิวเจอร์สหรือข้อมูล OI และไม่ได้ตัดสินสิทธิ์ใช้งานของคุณ
แชร์คู่มือนี้